Pijak i Myśliwy – „polscy” sułtani Imperium Osmańskiego

19 lutego 2024, 10:04

Państwo osmańskie powstało pod koniec XIII wieku, do Europy wkroczyło w drugiej połowie XIV wieku, a sto lat później zakończyło tysiącletnie dzieje Cesarstwa wschodniorzymskiego, znanego obecnie jako Cesarstwo Bizantyńskie. Ono zaś było kontynuatorem jeszcze starszego państwa, którego początki datujemy na rok 753 p.n.e. Imperium Osmańskie było państwem wielonarodowym, w którym rządził nie tylko żywioł turecki. Wielu sułtanów miało pochodzenie greckie, albańskie czy serbskie. Było wśród nich dwóch, których korzeni możemy szukać na terenie dawnej Rzeczypospolitej.



Wpływ piractwa na chmury nad Atlantykiem. Naukowcy korzystają z naturalnego eksperymentu

25 listopada 2025, 16:59

W styczniu 2020 roku zaczęły obowiązywać ostrzejsze normy zawartości siarki w paliwie używanym w transporcie morskim. Ich celem jest zmniejszenie zanieczyszczenia związkami siarki. Aerozole wpływają na tworzenie się chmur i ich jasność, co ma wpływ na bilans energetyczny Ziemi. Chmury powstające z udziałem takich zanieczyszczeń są jaśniejsze i odbijają więcej promieniowania słonecznego. To wywołuje efekt chłodzący, który maskuje znaczną część ocieplenia


Wybielanie skóry bywa niebezpieczne

31 sierpnia 2006, 11:13

Amerykańska Agencja ds. Żywności i Leków (FDA) zaproponowała w czwartek (31 sierpnia), by zakazać bezreceptowej sprzedaży kosmetyków wybielających skórę. Wtedy można by poddać ich stosowanie kontroli lekarskiej.


Tłuszcze w żołądku przeszkadzają przeciwutleniaczom

2 kwietnia 2007, 11:17

Badacze z University of Glasgow odkryli, że w obecności tłuszczów w żołądku zmniejsza się działanie ochronne przeciwutleniaczy, np. witaminy C. Gdy lipidów jest mniej, antyoksydanty skuteczniej hamują powstawanie potencjalnie rakotwórczych substancji.


Niedźwiedź malajski w zoo© Jeremy Henderson, Creative Commons

Kolejny gatunek niedźwiedzia zagrożony

14 listopada 2007, 12:53

World Conservation Union poinformowała, że jedynie dwa z ośmiu gatunków niedźwiedzi nie są zagrożone. Grupa zaktualizowała Czerwoną Księgę Zagrożonych Gatunków.


Soja nie zawsze dobra na pamięć

7 lipca 2008, 10:05

Wysokie spożycie niektórych produktów sojowych, m.in. tofu, nasila ryzyko utraty pamięci (Dementias and Geriatric Cognitive Disorders).


Różczyczki brokułów

(Prawie jak) chemioterapia na talerzu

29 grudnia 2008, 20:50

Przeciwnowotworowe działanie brokułów przypomina do złudzenia aktywność... niektórych leków stosowanych w chemioterapii.


Bas wielkogębowy (Micropterus salmoides)

Dlaczego nadmiar estrogenów szkodzi rybom?

6 czerwca 2009, 00:30

Ekspozycja ryb na estrogeny powoduje u nich znaczne obniżenie odporności przed infekcjami - twierdzą amerykańscy badacze. Wyniki przeprowadzonego przez nich studium dostarczają nowych danych na temat szkodliwości żeńskich hormonów płciowych i pozwalają na lepszą ochronę zwierząt.


Oszukańcze e-papierosy

11 lutego 2010, 10:36

Elektroniczne papierosy nadal budzą kontrowersje i obawy. Trudno jednak mówić o konkretach, gdyż dotychczas przeprowadzono niewiele badań dotyczących tego typu urządzeń. Sytuacja zaczyna się jednak zmieniać. Doktor Thomas Eissenberg z Virginia Commonwealth University przeprowadził, pierwsze w USA, badania dotyczące wpływu e-papierosów na palaczy.


Zasilanie bez baterii

21 lipca 2010, 11:56

Znana z produkcji drukarek japońska firma Brother Industries zaprezentowała urządzenie, które w niektórych przypadkach może zastąpić baterie AA i AAA. Vibration Energy Cell dostarcza energię po potrząśnięciu urządzeniem, w którym je zamontowano.


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk